Trang nghiên cứu đối thoại quý bốn tháng
10-2003
- DẪN NHẬP
Nằm trong lòng cuộc chiến Việt Nam, vốn là trận thử lữa nóng nhất của cuộc chiến tranh lạnh toàn cầu trong thập niên 60, biến cố
Phật giáo năm 1963 đã là một mốc lịch sử mang nhiều ý nghĩa đặc biệt.
Ở bình diện chính trị bản địa, đối mặt với một chế độ độc tài
toàn trị, nó mang vóc dáng của một cuộc đấu tranh cho công bằng xã hội.
Trong kích thước văn hóa con người, trả lời cho một chế độ giáo trị
Trung cổ, nó giới thiệu với nhân loại một khuôn mặt hiện đại của
Phật giáo Nhập thế Đông phương.
Thật vậy, tuy khởi đi từ một nguyên nhân mang cảm tính xã hội
là lệnh cấm treo cờ Phật giáo của chính quyền Công giáo Ngô Đình Diệm
trong ngày lễ Phật Đản 1963 tại Huế, nhưng Phật giáo Việt Nam đã
nghiêm trang trả lời một cách tròn đầy và triệt để bằng một tiếng
KHÔNG dõng dạc. Tuyên ngôn vừa đạo vừa
đời đó tích tụ từ truyền thống gần
hai ngàn năm tương thông với máu thịt của tổ quốc, từ di sản hơn một
trăm năm bị trấn áp vì những thế lực bản địa chỉ biết làm tay sai
cho ngoại bang, và từ chín năm ngược đãi bất bình đẳng trong một chế
độ độc tài giáo trị. Cụ thể hơn, bằng chính những nguyện vọng
chính đáng thể hiện qua ngọn lửa hồng thiêu thân xác, Phật tử Việt
Nam, cùng với nhân dân cả miền Nam, đã phát huy và triển khai nội lực của
mình để cho tiếng “Không” đó vang vọng
mãi mãi trong lịch sử của dân tộc và để chụm củi thắp sáng thêm lương
tri của loài người.
Trong bốn mươi năm qua, có cả một rừng tài liệu trong và ngoài nước,
bằng tiếng Việt và bằng hằng trăm văn tự trên thế giới, viết với
nhiều thể loại khác nhau về sáu tháng Pháp nạn vào năm 1963 của Phật
giáo tại miền Nam. Cho nên Tuyển tập nầy chỉ là một ghi nhận rất nhỏ,
vừa bằng con tim vừa bằng khối óc, để đánh dấu một hồi tưởng sau
bao nhiêu vật đổi sao dời.
Nội dung Tuyển tập nầy, do đó, gồm ba phần chính:
Chương I là những lời kể chuyện về một
lần Cọng Nghiệp oan trái của nhân dân
miền Nam. Chuyện do một ông bên văn
và một ông bên võ của chính quyền, và do một người nước ngoài mà cơ
duyên đã đưa đẩy để có mặt. tại Huế, kể lại.
Chương II là những Quán Tưởng của một số người làm
nghiên cứu, suy nghiệm về vài khía cạnh nổi cộm của câu chuyện tuy xa
xưa của bốn mươi năm trước, nhưng vẫn còn tính thời sự nóng bỏng như vừa mới hôm qua.
Chương III là âm vọng của Những Tiếng Vỗ Của Một Bàn Tay, đã một
thời xao động trong không gian gieo gió gặt bảo của một cuộc chơi lớn
hơn nửa đòi người, nên sáng nay nghe chim hót giữa sen đồng và nắng hạ
mà nhớ lại những ngày tháng không quên.
Những bài viết trong Tuyển tập nầy chủ yếu được chép lại từ
một số trang nhà quen thuộc trên mạng lưới (thông tin) toàn cầu, từ hồi
ký hoặvăn phẩm của các tác giả đang còn hay đã mất, và do một số
thân hữu trong và ngoài nước trực tiếp gửi đến đóng góp. Cho những
tác giả mà Tuyển tập không có điều kiện tiếp xúc để xin phép, chúng
tôi xin đê đầu cáo lỗi. Và với tất cả bằng hữu góp mặt trong Tuyển
tập nầy, vì đã cùng chia sẻ một quá khứ và bây giờ lại cùng nhau
đan bện một ước mơ chung cho tương lai, chúng tôi xin gửi đến một lời
cảm ơn vô chấp giữa thinh không.
Khi dùng cụm từ Bốn Mươi Năm Nhìn
Lại để làm tựa đề cho Tuyển tập, chúng tôi thật sự chỉ muốn
dùng một khoảng thời gian tròn trịa 40 năm để quay mắt nhìn lại
dù chân thì vẫn hướng về phía trước mà đi tới. Như người Do Thái khắp năm châu
bốn bể hàng năm vẫn nhìn lại những lò hỏa thiêu diệt chủng của hơn
nửa thế kỷ trước, để đọc to đọc rõ bài học lịch sử máu lệ cho
chính mình và láng giềng xa gần cùng nhau chiêm nghiệm. Rồi cùng con cháu
đi về phía trước mà xây dựng hiện tại để vun trồng tương lai.
Dân tộc Việt Nam nói chung và Phật giáo Việt Nam nói riêng, ở thời
điểm nầy, đang đối diện với nhiều cơ hội mà cũng lắm cạm bẩy. Do
đó, suy gẫm những bài học quá khứ không phải chỉ là những thao tác
trí thức mà còn phải là động thái trui rèn bản lĩnh cho cuộc hành
trình vào tương lai. Cách đây 40 năm, Phật giáo ở miền Nam chuyển mình rồi
hụt hẫng rơi vào thế bèo dạt mây trôi trong cơn lốc khốc liệt của thời
đại. Bây giờ, nội lực thâm hậu vẫn còn đó nhưng đất nước đã đổi
thay, con người đã đổi thay, các
thông số của phương trình thế sự không còn như củ, ta làm gì với lời
dặn Bất biến và Tùy duyên ?
Tuyển tập nầy nhằm nhắc lại nội dung bất biến đó của một biến cố, và hy vọng
gợi mở được những suy nghĩ về một hành trạng tùy duyên của từng bạn đọc. Cho hôm nay
và ngày mai.
- GIAO ĐIỂM
- Nhóm Chủ biên Tuyển tập
- California,
10-2003
- TUYỂN TẬP
- 1963 –
2003
- BỐN MƯƠI NĂM NHÌN LẠI
- CHƯƠNG I: CỌNG
NGHIỆP
- 1- Cuộc
vận động của PGVN chống chính thể độc tài Ngô Đình Diệm
...........Thích Đức Nhuận
- 2- Lể
Phật đản 8-5-1963 tại Huế...............................................................................Eric
Wulf
- 3- Vụ
tự thiêu của Hòa thượng Quảng Đức
.....................................................Thích Đức Nghiệp
- 4- Biến
cố Phật giáo năm 1963
..................................................................Hoành Linh Đỗ Mậu
- 5- Dư
luận và sự cảm phục của Thế giới
..............................................Minh Không Vũ văn Mẫu
-
- CHƯƠNG II: QUÁN
TƯỞNG
- 6- Toàn
trị và Ngoại thuộc
................................................................................Cao Huy
Thuần
- 7- Tại
sao có cuộc tranh đấu Phật giáo
.................................................................Vũ Ngự Chiêu
- 8- Nhìn
lại cuộc tranh đấu của Phật giáo Việt Nam
...........................................Trần Chung Ngọc
- 9- Tinh
thần Bi Trí Dũng trong ánh lửa Quảng Đức
.....................................................Thanh Trúc
- 10- Hai tính chất đặc biệt
của Phong trào Phật giáo 1963.................................................Lê
Cung
- 11- Hai ngày lễ Phật đản
lịch sử
.....................................................................................Bùi
Minh
-
- CHƯƠNG III: TIẾNG
VỖ CỦA MỘT BÀN TAY
- 12- Hồi ký của một đoàn
viên Đoàn học sinh Phật tử Huế ........................................Trần văn
Sinh
- 13- Đoàn Sinh viên Phật tử
Sài Gòn đấu tranh cho Tự do Tôn giáo .....................Lương Hữu Định
- 14- Theo đoàn Sinh viên Huế
tham quan con đường Gặt bảo ............................Nguyễn Đắc Xuân
- 15- Quách thị Trang, vì sao
sáng .........................................................................Trần Tuyết
Hoa
- 16- Lửa Từ Bi
.................................................................................................Vũ
Hoàng Chương
- 17- Những ngày tháng không
quên ..........................................................................Thái Kim
Lan
- 18- Sen đồng và nắng Hạ
.................................................................................. Trần
Kiêm Đoàn
- 19- Sáng mai chim hót
.................................................................................................Quán
Như
- 20- Cuộc chơi hơn nửa đời
người ................................................................Hoàng Nguyên
Nhuận
-
- PHỤ LỤC:
- + Nguyện vọng
Năm điểm của PGVN và các Phụ đính
- + Dụ số 10
và các Tu chính
Go to top page
Home | Về trang mục lục
Nghiên cứu & đối thoại
