july_gold_mb.gif (4348 bytes)             
 
          posted: 02.7.2006

Di Sản Của Cố Hòa Thượng Thích Thiện Minh Để Lại Cho Gia Đình Phật Tử Việt Nam

Kiêm Đạt

Viết tặng Anh, Chị Huynh Trưởng G.Đ.P.T.V.N.

(chỉ trích lại từ phần II)

II. Những Năm Tháng Lịch Sử :

Hòa Thượng Thích Thiện Minh là Tổng Vụ Trưởng Thanh Niên và GĐPT. Đầu tiên của Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất. Người đã thiết lập nên một nền tảng vững chắc cho GĐPTVN. Và suốt trong thập niên 1960, trải qua không biết bao nhiêu thử thách, sóng gió, tổ chức vẫn vượt qua : cứ mỗi lần thành công, lại có thêm những bài học kinh nghiệm bằng vàng.

Lịch sử GĐPT đã được đánh dấu bằng những biến chuyển sau đây :

a) Đại Hội Huynh Trưởng GĐPT tại Đàlạt (1955)

Đại Hội Huynh trưởng và Cựu Huynh trưởng GĐPTVN lần thứ ba đã được triệu tập tại chùa Linh Sơn (Đàlạt) từ ngày 31 tháng 7 cho dến ngày 03 tháng 8 năm 1955. Trong Đại Hội này, phần đông đại biểu miền Nam tham dự : tuy nhiên, tromng hoàn cảnh chi phối bởi Hội nghị Genève phân chia đất nước, các Huynh trưởng đại biểu miền Bắc không tham dự được. Tại Đại hội, những kết quả quan trọng đã thu hoạch được : Nghiên cứu việc phát triển tổ chức GĐPT tại thôn quê, khi hòa bình vãn hồi. Đại hội cũng đã tiến hành (a) San định lại nội quy GĐPT (b) San định quy chế Huynh trưởng (c) Tu chỉnh hình thức tổ chức : Đội, Chúng, Đoàn, Huynh trưởng…

b) Trại Vạn Hạnh (1960)

Vào mùa hè năm 1960, một trại họp bạn ngành Thiếu dự định tổ chức tại Nha Trang (Vạn Hạnh)m đang xúc tiến và được sự bảo trợ của Thượng Tọa Thích Thiện Minh, lúc đó là Ủy Viên Thanh Niên Phật Tử, trong Ban Quản Trị Tổng Hội PGVN.

Nhưng dự tính này đã được sự hưởng ứng nồng nhiệt của toàn thể Huynh trưởng và Đoàn sinh Ngành Thiếu khắp các miền : Vạn Hạnh (Bắc Trung  Nguyên Trung Phần), Khuông Việt (Cao Nguyên Trung Phần), Khánh Hòa (Miền Đông Nam Phần), Huệ Quang (Tiền Giang Nam Phần), Khánh Anh (Hậu Giang Trung Phần), Vĩnh Nghiêm (Phật tử Vĩnh Nghiêm), Quảng Đức (Thủ đô Sàigòn) : nhưng gần đến ngày tổ chức, nhà cầm quyền đã ra lệnh cấm, lấy cớ là lý do an ninh, không cho thực hiện.

c) Đại Hội Huynh trưởng toàn quốc tại Sàigòn (1964)

Sau khi chính quyền Ngô Đình Diệm bị lật đổ, đến năm 1964, Giáo Hội PGVNTN được thành lập, kết hợp không những các tập đoàn PG thuộc ba thành phần vào một tổ chức duy nhất, mà còn các Giáo phái khác : Phật Giáo Nam Tông, Giáo Phái Theravada, Thiền Tịnh Đạo Tràng, Giáo Hội Khất sĩ Việt Nam…

Trong hoàn cảnh thuận lợi đó, một đại hội Huynh trưởng GĐPT toàn quốc đã được triệu tập vào những ngày 28, 29 và 30 tháng 6 năm 1964 tại Trường Nữ Trung học Gia Long đường Phan Thanh Giản Sàigòn. Trên 200 Huynh trưởng đại biểu, đại diện cho 42 tỉnh Giáo Hội Trung-Nam-Phần và Miền Vĩnh Nghiêm (Giáo Hội Bắc Việt tại Nam Phần). Hội nghị đặt dưới quyền chủ tọa của Thượng Tọa Thích Thiện Minh, Trong đại hội này, vấn đề chính yếu là : Thống nhất GĐPTVN trên mọi phương diện. Bản Nội quy chính thức GĐPT thống nhất ra đời, đặt nền tảng trọng yếu cho việc phát triển tổ chức.

d) Đại hội Huynh trưởng toàn quốc tại Sàigòn (1965).

Sau một năm phát triển mạnh mẻ, trong xu hướng và khí thế mới, đến những ngày 23, 24 và 25 tháng 7 năm 1965 một cuộc Hội thảo Huynh trưởng GĐPT toàn quốc đã được tổ chức tại chùa Dược Sư (Sàigòn) dưới sự Chủ tọa của Thượng Tọa Thích Thiện Minh. Mục đích chính là : duyệt xét lại toàn bộ chương trình tu học và huấn luyện các cấp. các ngành. Đây là một bước cải tổ quan trọng đường lối tu học, cốt để nâng cao phẩm chất Huynh trưởng và Đoàn sinh.

e) Thượng Tọa Thích Thiện Minh bị mưu sát ngày 01 tháng 6 năm 1966.

Sau những cuộc tranh đấu chống chế độ quân phiệt nổi lên tại Miền Trung năm 1966, nhà cầm quyền hứa là sẽ mở rộng Ủy Ban Hành Pháp Trung Ương và chuẩn bị cuộc bầu cử các cơ quan lập pháp và hành pháp. Nhưng tất cả chỉ là hoãn kế cho những âm mưu mới. Thế rồi, sáng ngày 01 tháng 6 nằm 1966, Thượng Tọa Thích Thiện Minh trên đường từ Trung Tâm Quảng Đức, đường Công Lý đến Viện Hóa Đạo, thì bị mưu sát.  Một quả lựu đạn loại tấn công ném vào xe, nổ lớn. Thượng Tọa bị thương nặng. Tên khủng bố dùng xe gắn máy trốn thoát dễ dàng, mặc dù, khi đó, cạnh đấy, đầu cầu Công Lý một tiểu đội Cảnh Sát đang đóng chốt. Vụ mưu sát đã phơi bày bộ mặt phản bội của nhà cầm quyền, để rồi phân hóa Phật Giáo.

f) Đại Hội Huynh trưởng toàn quốc tại Sàigòn (7/1967)

Trong những năm 1966-67, chính quyền đã tìm mọi cách để phân hóa Phật Giáo, dựa trên sắc luật 23/67; Phật Giáo lại bị đàn áp khắp nơi trên toàn lãnh thổ. Huynh trưởng Nguyễn Đại Thức bị bắn chết tại Huế. Thiếu nữ Đào Thị Tuyết tự thiêu tại Sàigòn. Tuy thế, Đại Hội Huynh trưởng GĐPT toàn quốc vẫn được triệu tập vào những ngày 19, 30 và 31 tháng 7 năm 1967 tại Trung Tâm Văn Hóa, Xã Hội Phật giáo, Sàigòn. Mục đích của Đại hội thảo luận cương lĩnh mới cho đường lối sinh hoạt GĐPT :

--Nêu nguyên tắc giáo dục : Tạo ý thức Đạo pháp gắn liền với Dân Tộc.

--Đào tạo con người Phật Giáo và con người Việt Nam.

--Dung hòa Đạo pháp và Dân tộc.

--Bảo vệ truyền thống Dân tộc : Khai phóng, Sáng tạo; nhưng không hướng ngoại, mất gốc.

Như vậy, chỉ trong vòng 4, 5 năm trời, với những biến chuyển khốc liệt của xã hội, những khó khăn ngút ngàn mà PGVN đã vấp phải, nhưng tổ chức GĐPTVN dưới sự chỉ đạo của Thượng Tọa Thích Thiện Minh, đã xác lập những đường lối thích hợp, đứng đắn và cũng đã thành tựu mỹ mãn trong cao trào bảo vệ Đạo pháp và Dân tộc.

III. Những Di Sản Của Hòa Thượng Thích Thiện Minh Để Lại Cho GĐPTVN:

A/ Vấn đề đào tạo Huynh trưởng:

Công việc đầu tiên, sau khi cơ cấu GĐPTVN đã được thống nhất trên mọi phương diện, là vấn đề đào tạo Huynh trưởng. Quy chế Huynh trưởng GĐPT đã được ban hành lần đầu tiên tại đại hội Huynh trưởng họp tại Đàlạt năm 1955, tu chính trong những Đại hội 1964, 1967 và 1973. Quy chế Huynh trưởng đã được thiết lập để thăng tiến tổ chức, để san định bổn phận, trách nhiệm và quyền hạn Huynh trưởng, để thống nhất tư tưởng, ý chí, hành động Huynh trưởng và để liên kết Huynh trưởng lại thành một khối . Thượng Tọa Thiện Minh, trên cương vị Tổng Vụ trưởng đã minh định rằng :

1/ Trong một đoàn thể giáo dục thanh thiếu nhi, thì cán bộ điều khiển (Huynh trưởng các cấp, các ngành) đóng vai trò nòng cốt, và liên quan chặt chẻ đến việc thịnh suy, hưng vong của tổ chức. Huynh trưởng giữ vai trò quyết định trong việc phát sinh, phát triển GĐPTVN.

2/ Trong sứ mệnh giáo dục Thanh, Thiếu, Nhi, Huynh trưởng GĐPTVN tự khoác cho mình tính chất đặc thù, mà khả năng lãnh đạo không thể tách rời, trí thức và kinh nghiệm phải được thực hiện nương nhau.

3/ Trong lịch sử GĐPTVN từ khi thành lập đến nay, thì Huynh trưởng đã từng chịu đựng, gian khổ, phấn đấu không ngừng, với mục đích là : Giữ vững và phát huy tổ chức.

B/ Nguyên Lý Giáo Dục :

Trong những đại hội Huynh trưởng GĐPT thống nhất đầu tiên (1964-67), vấn đề giáo dục căn bản của tổ chức đã được thảo luận kỹ càng, cốt để tìm cho một đường hướng thích hợp. Đường hướng đó, ngay trong Diễn văn Khai mạc Đại hội 64 tại Trường Nữ Trung Học Gia Long 28 tháng 6 năm 1964, Thượng Tọa Tổng Vụ Trưởng đã minh xác rằng:

Nguyên tắc căn bản : Của đường hướng giáo dục theo chân tinh thần PG là : Rèn luyện cho con người theo lý tưởng Giác ngộ, tự tại và giải thoát.

Giác ngộ : là hiểu rõ thực tính của sự vật và cuộc đời; tự tại là chủ động, chuyên xoay hoàn cảnh, mà không để cho hoàn cảnh xoay đời mình.

Giải thoát : Vượt ra khỏi những phiền trước và khổ não, về bản thân con người, cũng như xã hội loài người. Như vậy, khi đã hiểu rõ thực tính của cuộc đời, con người sẽ chủ động được hoàn cảnh sinh sống của mình; từ đó, hướng đến lý tưởng giải thoát cho mình, cho xã hội mình.

Phương pháp giáo dục GĐPT : Phương pháp giáo dục của PG cũng phải linh hoạt, tùy thuận theo căn cơ và nghiệp cảm, để giáo dục con em chúng ta. Có 4 phương pháp căn bản : Phương pháp huân tập; phương pháp lý giải; phương pháp quán niệm và phương pháp hoạt động.

Nhưng nguyên tắc chung của 4 phương pháp giáo dục GĐPT là :

a.    –Chia ngành và sinh hoạt theo ngành.

b.    –Dựa theo những yếu tố sinh lý và tâm lý mà áp dụng các phương pháp đó.

c.    –Phát huy nhận xét, trau dồi sáng kiến, kinh nghiệm trong phương thức áp dụng những phương pháp trên.

d.    –Luôn luôn gần gũi và tìm hiểu các em và những kết quả mà phương pháp mang lại.

C/ Tư Cách và Vai Trò của Người Đoàn Trưởng :

Tư cách : của người Đoàn trưởng GĐPT bao hàm : Tác phong bên ngoài và đạo đức bên trong. Tác phong bên ngoài thể hiện ở cách phục sức (áo, quần, nón, giầy, cấp hiệu, phù hiệu) ở cử chỉ, ngôn ngữ, cách đi đứng; đức độ bên trong của người Huynh trưởng thể hiện bằng : Tình thương, đức Hy sinh, tánh kiên nhẫn, sức trung kiên chịu đựng. Khi đã đeo đuổi một lý tưởng, những đức tánh kể trên sẽ giúp cho anh, chị Huynh trưởng thành công dễ dàng.

Vai trò : Người Huynh trưởng có 4 trách nhiệm chính: Trách nhiệm với Giáo hội, trách nhiệm với GĐPT, trách nhiệm trước phụ huynh đoàn sinh và trách nhiệm với đoàn sinh.

Vấn đề tự đào luyện : Muốn thể hiện tư cách và vai trò người đoàn trưởng, người Huynh trưởng phải quán triệt những nguyên tắc tự đào luyện.

Nguyên tắc đó gồm có : Thấu đáo lý tưởng cao cả của mình; phải hiểu kỹ tâm lý thiếu nhi, phải biết những phương pháp giáo dục.

Ý Nghĩa Những Di Sản Đó:

Sinh ra và lớn lên trong hoàn cảnh đất nước tang tóc, chiến tranh, đau thương, tổ chức GĐPTVN vẫn đứng vững, phát triển không ngừng, có khi lên đến 3.200 GĐPT, trên 40.000 Huynh trưởng và Cựu Huynh trưởng (1975). Tổ chức cũng đã sản sinh những thế hệ ưu tú trong những cuộc tranh đấu 1963, 64, 66, 67, 73… Những gương sáng Đặng Văn Công, Quách Thị Trang, Nguyễn Đại Thức, Đào thị Phi Yến, Nguyễn Thị Vân, Đào Thị Tuyết, Nguyễn Văn Chức, đến nay vẫn là linh hồn cao khiết cho Huynh trưởng và Đoàn sinh GĐPTVN.

Có được thế, là nhờ tổ chức GĐPT có đường lối vững chắc, lý tưởng sáng ngời, những bậc thầy gương mẫu, sáng suốt. Những di sản của Hòa Thượng Thích Thiện Minh để lại cho chúng ta, những người áo lam, bằng cả cuộc đời tranh đấu của Người, đạo đức của Người và nhất là đường lối của Người vạch ra tỉ mỉ cho Huynh trưởng và Đoàn sinh từng cấp, từng ngành noi theo. Kho tàng vô giá đó đi vào trong huyết quản, trong tim gan, để chúng ta khỏi phải hoài nghi : Tại sao, bất luận hoàn cảnh nào, GĐPTVN vẫn phát sinh, phát triển hiên ngang nhường ấy.

Viết trong mùa Huấn luyện Huynh trưởng Lộc Uyển, A Dục 1984.

Kiêm Đạt

 

© Copyright 2006 giaodiem.com

In ra    @

04-top.gif (163 bytes) top page

 

© Giao Điểm.  Bài vở, thư từ gởi về: giaodiem@giaodiem.com